Porselen İçimizde / Ai Weiwei

Ai Weiwei, Porselene Dair Sergisi, Müzeden Bir Görünüm, 14.03.2018

     Çinli çağdaş sanatçı Ai Weiwei’nin Porselene Dair isimli Türkiye’deki ilk sergisini Sakıp Sabancı Müzesi Akbank sponsorluğunda gerçekleştirdi. Eylül 2017 itibariyle başlayan sergide video, enstalasyon, heykel ve porselen sanatının örnekleri görülüyor. Sanat ve politikayı birbirinden ayırmanın mümkün olmadığını söyleyen sanatçı Türkiye için porselenden oluşan bir seri de çalışmış. Bu seride çeşitli siyasi ve güncel meseleleri mavi beyaz tabaklara aktarmış.

Ai Weiwei  Ayçekirdekleri, 2010, Porselen

     Sanatçının en bilinen eseri porselen ay çekirdeklerini de sergide görebiliyoruz. Bu esere benzer birçok eseri yaşadığı ülkenin gerçekleri ile birlikte okunabilir. Porselen ay çekirdeklerini, nehir yengeçlerini, milyonlarca kültür incisi ile dolu olan iki vazoyu, yerde yüzlerce porselen çiçekten oluşan çalışmayı ve kemikleri andıran görüntüsüyle yine yerde sunulmuş sürahi kulplarını kalabalık yaşamın, hayatı çalışmak ve üretmek ile geçen bir toplumun renkleri olarak görmek mümkün. Sanatçı ufak düzensiz kalabalığın, ilmek ilmek işlenmiş emek dolu manzaralarıyla karşı karşıya bırakıyor seyirciyi...

Ai Weiwei He Xie, 2012, 1200 parça Porselen

     Türkiye için yapmış olduğu mavi beyaz tabaklarda mülteci sorununa değinmesi, en büyük problemlerden biri olan petrolü yerlere dökmüşçesine sergilediği siyah baloncuklarla anlatmaya çalışması, ürettiği devasa seramiklere mitolojik, tinsel, geleneksel öğeler yerine gündemdeki sorunları yansıtarak dikkat çekmeye çalışması, duvar kağıdının estetik ve bakılası yönünü avantaja çevirerek siyasi gelişmeleri anlatması ile tüm dikkatleri üzerine çekti.

Ai Weiwei  Mavi-Beyaz Porselen Tabak,
2017, Üç parçalık set Porselen

     Weiwei sanatın sadece aristokratların yada üst sınıfın takip ettiği bir alan olmadığını ifade ederek toplumun, siyasetin ve sosyal olayların halktan ayrılmaz bir bütün olarak düşünülmesi gerektiğini ispatlar nitelikteydi.

Ai Weiwei, Petrol Damlaları, 2006, Porselen

     Sakıp Sabancı Müzesi’nin 3 katlı geniş alanda sunma pratiği gösterdiği sergide legolardan yapılan eserlerde mevcut. İnternet taramalarıma göre bu eser için lego firmasından yardım isteyen mualif sanatçıya yanıt gecikmez ve firma sanatçıya malzemelerinin siyasi amaçlı kullanılmasına izin vermediklerini belirterek bu talebi  reddeder. Bunun üzerine eser çalışmalarını ve yaşadığı bu olayı twitterdan duyurarak yardım isteyen Weiwei'nin çabaları sonuç bulur. Yeteri kadar dikkat çeken Weiwei firmanın geri adım atmasını sağlar ve eser böyle üretilir.

Kalabalık ve ince detaylarla dolu çalışmaların ve çeşitli devasa seramiklerin bulunduğu sergi 15 Nisan 2018 tarihine kadar Sakıp Sabancı müzesinde ziyaret edilebilir.

Feyhaman Duran / İki Dünya Arasında

     

     Sarıyer ilçesinde bulunan Sakıp Sabancı Ailesine ait köşk müze olarak hizmet veriyor. Müzede geçici sergilerin yanı sıra Kitap Sanatları Hat Koleksiyonu ve Tanzimat’tan Cumhuriyete Türk Resim Sergisi olmak üzere iki kalıcı koleksiyon yer alırken ailenin köşkte kalırken kullandıkları eşyaları da görebilmek mümkün.

     Müzede aynı zamanda çocuk atölyesi ve etkinliklerin gerçekleştirildiği bir mekan da bulunuyor. Mutfak Sanatları Akademisini işlettiği kafeteryasında çeşitli hamur işi lezzetlere yer verilirken mis gibi sıcacık çay, kahve ikramı da mevcut. Konferans salonu ve hediyelik eşya bölümü de ziyaretçilere hizmet veriyor. Sınırlı sayıda araçlık otopark desteği ve vestiyeri ile hayatı kolaylaştırırken kalıcı eserlerin bulunduğu modern alandan köşkün bulunduğu ve tarihi üslubunun sekteye uğramadan servis edildiği köşk kısmına geçiş yaptığınızda yönünüzü şaşırmanız olası. İki farklı dünyaya girdiğiniz köşkte üst  katlar ile alt katları asansör sayesinde kolaylıkla ziyaret edebilirsiniz. Girişteki rampa engellilerin müzeye girişini kolaylaştırırken kalan kısımlara geçebilmeleri için yine asansör yardıma koşuyor. Zemin katta bulunan kapı ve vestiyerden geçtikten sonra alt kata geçici sergiler kısmına giriliyor.
     Feyhaman Duran  Cumhuriyetin ilk yıllarında çok sayıda eser üretmiş ve geleneksel sanatlarla da ilgilenmiş bir sanatçıdır. Feyhaman Duran aralarında Hikmet Onat, İbrahim Çallı gibi ressamlarında bulunduğu Osmanlı Ressamlar Cemiyeti’ ndendir. Gazete de çıkaran cemiyet bu dönemde resim sanatının gelişmesini hızlandıracaktır. Paris’e giden Feyhaman Duran empresyonistlerden etkilenecektir.

Feyhaman Duran Manzara (Gaziantep), 1938

     Feyhaman Duran ülkede sanatın teşvik edilmesi, eser üretilmesi ve sanat icracılarının memleket meseleleri üzerine üretimini yaygınlaştırmak amacı ile düzenlenen Yurt Gezilerine de katılmıştır. Eşiyle birlikte katıldığı Gaziantep gezisinde yöre halkının yaşayış biçimini fıstık bahçelerini, camileri resmetmiştir. Sergide yurt gezileri esnasında toplanan kartpostallar ve çeşitli özel eşyalarda bulunuyor.

Topkapı Sarayı İle İlgili Yapılan Eserler

     Modern eserlerin yanı sıra Paris sonrası Feyhaman Duran Topkapı Sarayı ve Deniz Müzesinden de sipariş almıştır. Geleneksel Sanatlarla da ilgilenen ve ailesinde şair ve hattat bulunan Duran’ın saraylar ve bazı devlet dairelerinde hala eserleri bulunmakta. Bu eserlerde Topkapı Sarayından kesitler, şadırvan, çeşme, kapı ve minber gibi figürler empresyonist bir bakış açısıyla temsil edilmektedir. Feyhaman Duran bu figürlerin yanı sıra hat sanatı ile de ilgilenerek oldukça başarılı örnekler ortaya çıkarmış. Sergide Hat çalışmalarını ve minyatürlerini görmek de mümkün.

  

      Eserlerinde sıklıkla portre çalışmalarına da yer vermiş. Ailesinde yaşamış kişileri (özellikle babasının portresi), kendi portreleri (genç, yaşlı), günlük yaşamda rastladığı kişilerin ve devlet büyüklerinin portrelerini yapmış.

    Feyhaman Duran canlı modellerle de çalışmış. İnsan figürlerini, oda tasvirlerini ayrıntılı bir biçimde ele alan eserleri de titizlikle ortaya koymuş.

Meyve ve yiyeceklerin betimlemelerini yaptığı eserler üretmekle birlikte manzara resimleri de bulunan Duran sıklıkla Rumeli Hisarı, Boğaz görüntüsü ,Boğaziçi Köprüsü, sahil yaşamı, deniz, kayıklar, boğazdan geçen gemiler, balıkçı tekneleri, günbatımı ve gündoğumunda deniz gibi günlük yaşamdan kesitler sunduğu eserleri de geniş bir yelpazede tutmuş. Sergide yalnızca bir duvarı sahil yaşantısına ait ortaya koyduğu eserlerle düzenlediklerini görebilirsiniz.

     Kendisi gibi ressam olan eşi Güzin Duran’ın eserleri ve birlikte yaşadığı eve dair parçaların da görülebileceği sergide canlandırmalara yer verilmiş ve yaşamdan izlerin bulunabileceği odalar da düzenlenmiş.
     Türk resim sanatının en önemli örneklerinin görülebileceği Feyhaman Duran - İki Dünya Arasında sergisi 12 Ocak 30 Temmuz 2017 tarihleri arasında Sakıp Sabancı Müzesi'nde sergilemede olacak.

Görseller Sakıp Sabancı Müzesi Feyhaman Duran Sergisi’nde çekilmiştir. (07.04.2017)